• Prethodna
• 1 of 5
• Sledeća

            Janj, oblast u opštini Šipovo, obuhvata 18 sela podno planine Vitorog, Republika Srpska, na 100-tinak km od Banja Luke. Do nje se stiže sa namerom, jer prema granici sa Federacijom nema puta. Reka Janj, pritoka Plive, dužine 14,35 kmprepuna virova sa potočnom pastrmkom i lipljenom, brojnim brzacima. Osim atraktivnog ribolova, reka Janj, čija je temperature vode bez obzira na godišnje doba uvek oko 7°C, izvor je pitke vode za opštinu Šipovo.

            Na devet kilometara od Šipova,koje leži na tokovima reke Plive, Janj, Sokočnice, Lubovice i Volarice, sa epitetom najlepšeg malog grada u RS, su Janjske otoke, popularno izletište, smešteno u oko kilometar dugoj i 300 metara širokoj dolini, i pravo je čudo prirode. Janjske otoke nazvane su po “vodi koja otiče” brojnim potočićima kroz predivnu, bujnu zelenu šumu, praveći bezbroj kaskada, vodopada, mostića …Na obalama načičkane stoje stare i autentične vodenice pretvorene u mesta za uživanje, roštiljanje.
            Janjske otoke su,uz Plitvička jezera,proglašene najlepšim izletištem u SFRJ,Prašuma “Kriva jela” jedina jeu BiH na UNESCO listi svetske prirodne baštine odlukom Komiteta za svetsku baštinu UNESCO, od 28. jula 2021.Vaganska pećina živopisnih stalaktita, sa brojnim lepotama na svega 120 metara uređenih staza ima osam celina koje izazivaju nepodeljeno divljenje posetilaca. Manastir Glogovac je sagrađen na mestu manastira iz ranog XIV veka, verovatno zadužbinom srpskog kralja Milutina; Crkva Rođenja Presvete Bogorodice - Kamena crkva nastala na temeljima crkve brvnare osveštane 1858. u Strojicama prilvači pažnju turista kao i tvrđava Sokograd, izvori Plive, jezera lekovite vode Veliki i Mali Đol; rimski spomenik uklesan u steni…
             Među znamenitostima ovog kraja je i škola u Strojicama (iz 1913),jedna od najstarijih seoskih škola u današnjoj BiH. Godine 1972. u njoj je bilo 1.270 đaka. U septembru 1922. upisano je pet prvaka.
            Nakon Drugog svetskog rata je od oko 14.000 Janjana, u Janju ostalo da živi oko 9.000 stanovnika. U procesu kolonizacije iz ovog kraja iseljeno oko 1.350 stanovnika. Osim prerade drveta, nekada kao i danas primarne privredne grane, meštani uJanjskim otokama uzgajaju ribu, prave na daleko čuveni sir i kajmak, rakiju, izrađuju predmete od drveta u skladu sa tradicijom kraja, ali se sve više bave turizmom, izdavnjem soba i domaćinstava.              Janjani rado dočekuju goste, želeći da predstave osobenosti kulture i odnegovane tradicije svoga kraja, i toplom dobrodošlicom, ispisanom na dasci usput okačenoj na drvo jošike (jove) poručuju: - „Dobro doš'o, izuj brige…uspori…uživaj!”.  Turistička ponuda je najviše fokusirana na aktivan odmor u prirodi, uz kombinaciju sa seoskim turizmom. Naime, Šipovo ima preko 300 km uređenih brdskih i planinskih staza, a u turističko-info centru mogu se iznajmiti bicikli, angažovati vodiči, planinariti, šetati…Pored raftinga i kajaka na Plivi i Janju, domaćini organizuju i foto safari, posmatranje divljih životinja, poput medveda, vuka, divljih svinja, tetreba… Najpopularniji turistički sadržaj ovog kraja je "mušičarenje" na rekama Pliva i Janj, gde se održavaju i važna svetska takmičenja.  
            - U Vojvodinu se od 1946. i kasnije, doselilo oko 15.000 ljudi. Najviše u Obrovac, Ravno Selo, Banatsko Novo Selo, Perlez, Knićanin i Despotovac. Saživeli smo se sa ovim narodom i pripadamo obema kulturama - kaže Cvijan Savković, sekretar Zavičajnog udruženja “Janjana”, i dodaje: - Jednom Janjanin uvek Janjanin i gde god živeli svake godine nalazimo se u vreme Janjskog sabora i Janjskog višeboja. Zavičajno udruženje “Janjana” iz Vojvodine i KUD “Janj” iz Strojnica, sedamanaest godina organizuju ovu jedinstvenu manifestaciju, koja ima korene u Janjskom saboru, s tim što je osnivanjem Višeboja program Sabora, kulturne i duhovne manifestacije crkveno-narodnog karaktera, proširen i izdvojen kao zasebna sportsko-rekreativna i etno-turistička celina, koja se održava polovinom jula u vreme Dana Šipova.
            Janjske otoke je mesto održavanja- ZET festa, takođe sredinom jula.Janjani neguju kult košenja trave i dobrih kosaca, i koriste svaku priliku da pokažu svoju živopisnu žensku narodnu nošnju, kakva se ne pravi nigde, osim u njihovom starom kraju. Imaju svoje gluvo kolo, svoje posebne božićne, slavske i prelske običaje. Vole i da se pohvale svojim starinskim jelima, janjskom pitom, sirom u obliku pletenice… U janjskim selima i danas živi tradicija utkana u savremen način života.      
            Svoje blago na tanjiru, Janjani će reprezentovati na manifestaciji “Hedonizam sa kamena” na Stražilovu, 16. maja, Sremski Karlovci.